Mor Gabriel Manastırı

Mor Gabriel Manastırı, Midyat’ın yaklaşık 23 km güneydoğusunda, meşe ağaçlarıyla kaplı yüksekçe bir tepede yükselen ve bugün hâlâ faal olan bir Süryani Ortodoks manastırıdır. Temelleri 397 yılında Mor Şmuel ve Mor Şemun tarafından atılan manastır, Athos Dağı’ndaki manastırlardan en az 400 yıl, Sina’daki Katherina Manastırı’ndan ise bir buçuk asır daha eskidir. Süryanice “Dayro d’Umro” adından gelen Deyrulumur (“Rahiplerin Meskeni”) ve Kartmin Manastırı adlarıyla da anılır; bugünkü adını ise Turabdin Metropoliti Mor Gabriel‘den (634–668) alır.

Kral Arcadius döneminde barınma ve dua yerleri yapılan manastıra, Theodosius döneminde Meryem Ana Kilisesi, Resuller Kilisesi, Kırkşehit Kilisesi, Mor Şmuel Mabedi ve Theodora Kubbesi gibi yapılar eklenmiştir. Manastır 615 ve 1049 yıllarında metropolitlik merkezi olmuştur. Bugün yapının yalnızca küçük bir bölümü, yani kutsal ve tören mekânları ile avlu ziyarete açıktır; geri kalan kısım rahiplerin ve manastır sakinlerinin yaşam alanıdır. Geniş bahçesi, çevresindeki dut, zeytin ve fıstık ağaçları ile tertemiz ortamı ziyaretçilerin en çok övdüğü ayrıntılar arasındadır.

Manastır yalnızca görevli rehberler eşliğinde, yaklaşık 10 kişilik gruplar hâlinde gezilir ve tur 20–30 dakika sürer; rehberlik giriş ücretine dahildir. Ayin ve yemek saatlerinde ziyarete kapandığı için öğle arasını hesaba katarak sabah saatlerinde gitmek en rahatıdır. Omuzları ve dizleri kapatan kıyafetler tercih edin, sessiz olun, kişileri fotoğraflamadan önce izin isteyin ve biletinizi gezi boyunca saklayın.